| Açıklama : | Herkes İçin
Visual Basic
Visual Basic’le Tanışma
Bill ve Paul hakkında bir hikaye
Bill ve Paul, bundan yıllarca önce, 1970’li yıllarda, Seattle, Washington Lakeside School’da iki iyi arkadaştılar.
Bill ve Paul bilgisayarlarla çalışmayı çok seviyor, oynayabilecekleri Tic-Tac-Toe ve Moon Landing gibi çeşitli oyunlar yazıyorlardı. Bu bilgisayar oyunlarını BASIC ( Beginner’s All Purpose Symbolic Instruction Code – Başlangıç Seviyesindekiler İçin Her Amaca Uygun Sembolik Talimat Kodu ) adı verilen bir bilgisayar programlama dili kullanarak yazıyorlardı.
1970’li yılların ortalarında, ilk ufak bilgisayar geliştirildiğinde, Bill ve Paul henüz yeni okula başlamışlardı. Zamanla bilgisayar tecrübelerini daha da geliştirdiler ve bu yeni bilgisayara BASIC dilini nasıl kullanacağını öğretebilecek duruma geldiler.
Kendi BASIC sürümlerini, 350 $ fiyatla, kaset üzerinde kaydedilmiş olarak başka insanlara sattılar. BASIC satmaya başlayınca para sahibi de olmaya başladılar ve bir şirket kurmaya karar verdiler.
Şirketlerinin ismini duymuş olmalısınız ! Microsoft
Bill, Bill Gates’dir ve Microsoft’u çalıştırarak milyarlarca dolar kazandı ve hala da kazanmaya devam ediyor.
Paul, Paul Allen, artık Microsoft için çalışmıyor. İçinde bilgisayar, yazılım, profesyonel spor malzemeleri ve emlak işleri bulunan, kendi işlerini yürütüyor.
Evet, Microsoft’un sattığı ilk ürün, bir bilgisayar dili olan BASIC’tir. Ürünleri olan BASIC, Microsoft tarafından geçen yıllar içinde değişti, gelişti ve değişik isimler aldı.
Eski sürümleri GW-BASIC, QuickBasic ve QBasic, ve artık en yeni sürümü ise
Visual Basic adı ile anılıyor.
Visual Basic ; öğrenilebilecek en kolay bilgisayar programlama dillerinden birisidir. Öğrenilmesi ve kullanımı oldukça kolay olmasına karşın, bununla ters orantılı olarak, çok güçlü ve iddialı bilgisayar programlarının hazırlanıp geliştirilebileceği bir programlama dilidir.
Bu kitap ile, kendi bilgisayar programlarınızı hazırlamak üzere, Microsoft Visual Basic’i nasıl kullanacağınızı öğreneceksiniz. Bill ve Paul gibi milyarlarca dolar kazanmayabilirsiniz, fakat umarız nasıl kullanılacağını öğrenerek, büyük zevkler alacağınız, iddialı programlar yazabileceksiniz.
Yani, bugün irili ufaklı pek çok kuruluş ve şirketin yoğun bir şekilde aradığı ve giderek artan bir tempo ile arayacağı bir “Visual Basic Bilen “ olacaksınız !
Haydi, başlayalım !
Bir bilgisayar programı yazmak üzere Visual Basic öğrenmek (yeni olan diğer herhangi bir şeyi öğrenmek gibi), pek çok adım, pek çok yeni ifade ve pek çok yeni deneyim gerektirmektedir.
Bunları yavaş, yormadan, her adımını açıklayarak ve her deneyim kazanımını detayları ile ele alacağız.
Başlamadan evvel, aşağıdakileri nasıl yapacağınızı bildiğinizi varsayıyoruz:
• Bilgisayarı nasıl çalıştıracağınızı ve (mouse) fare’yi nasıl kullanacağınızı biliyor olmalısınız,
• İşletim sistemi (Windows 3.1, Windows 95, Windows 98, veya Windows NT) ile nasıl çalışıldığı konusunda az da olsa bilginiz olmalıdır,
• Ekran üzerinde açılan pencerelerin boyutlarını nasıl küçültüp büyüteceğinizi ve onları nasıl taşıyacağınızı biliyor olmalısınız,
• Bilgisayarınızda Start Menu (Başlat Menüsü) kullanarak bir uygulamayı nasıl çalıştıracağınızı biliyor olmalısınız,
• Ekranınızda, Windows ortamında, pop-up(aniden ortaya çıkan) pencerelere nasıl bilgi gireceğinizi biliyor olmalısınız,
• Folder ve file ( dizin ve dosyalar)’ı tanımalı ve onları bilgisayarınızda nasıl bulacağınızı bilmelisiniz,
• File extension (Dosya uzantıları)’nın ne olduğunu ve nasıl tanımlandığını bilmelisiniz. Örnek, Ornek.ext isimli bir dosyada üç harften oluşan ext , uzantı (extension) olarak adlandırılır.
Eğer bilgisayarınızda bir kelime işlemci, tablolama veya herhangi başka bir bilgisayar programını kullandıysanız, yukarıda sözü edilenler hakkında deneyiminiz. var demektir.
Eğer bu konularda tecrübe eksikliğiniz var ise, bilen birisinden yardım alınız.
Bunları bilen kişiler, birkaç dakika içerisinde, bunların nasıl yapıldığını size gösterecektir. Gerçekten de bu konuları öğrenirken, eğer eksiklik hissederseniz, ne zaman olursa olsun sormaktan ve yardım almaktan çekinmeyiniz. Bizler, hepimiz bir zamanlar başlangıç seviyesinde idik ve insanlar gerçekten de bir şeyler öğretmeyi severler.
Devam edelim ! Söylediğimiz gibi yavaş yavaş ilerleyeceğiz.
Bu ilk derste, bilgisayar üzerinde Visual Basic’i nasıl çalıştıracağımızı, bir programı (veya projeyi) Visual Basic’e nasıl yükleyeceğimizi, projeyi nasıl çalıştıracağımızı, nasıl durduracağımızı ve Visual Basic’ten nasıl çıkacağımızı öğreneceğiz.
Visual Basic’e Başlayalım !
Bilgisayarınızda Visual Basic’in herhangi bir sürümünün kurulu ve çalışır durumda olduğunu varsayıyoruz. Eğer böyle değilse, ilk önce bunu yapmalısınız. Tekrar edelim, eğer ihtiyaç duyuyorsanız, birisinin yardımını almak için bu iyi bir fırsattır.
Visual Basic’in geçtiğimiz birkaç yıl içerisinde piyasaya çıkarılan pek çok sürümü mevcuttur. Bu dersleri Visual Basic 4.0 (32 bit sürüm), Visual Basic 5.0, veya Visual Basic 6.0 ile yapabilirsiniz.
Dersler süresince Visual Basic’ten kısaca VB olarak bahsedeceğiz ve size, Visual Basic’in hangi sürümünü kullanıyorsanız, sürümüne bağlı olarak ne yapacağınızı anlatacağız.
Eğer Visual Basic 4.0 kullanıyorsanız, sürümünüz ile ilgili bilgiyi, kısa yazımı ile VB4 ‘den alabilirsiniz. Eğer Visual Basic 5.0 kullanıyorsanız, sürümünüz ile ilgili bilgi için VB5 ‘e bakınız. Eğer Visual Basic 6.0 kullanıyorsanız, sürümünüz ile ilgili bilgi için VB6 ‘ya bakmalısınız.
Visual Basic’e başlamak için:
• Windows’da task bar üzerinde bulunan Start(Başlat) buton’unu tıklayın.
• Programs(Programlar)’ı seçin, daha sonra buradan Microsoft Visual Basic # ‘ı seçin (burada #, sizin Visual Basic sürümünüzdür).
• Visual Basic # ‘ı tıklayın (burada yine # sizin Visual Basic sürümünüzdür).
Buradaki bazı başlıklar bilgisayarınızda ufak farklılıklar gösterebilir, fakat, doğru karşılık gelenleri bulmakta zorluk çekmeyeceksiniz.
Visual Basic çalıştırılmalıdır. Birkaç pencere, ekranınıza, VB’nizin sürümüne bağlı olarak belirli bir yerleşim biçimi ile gelecektir.
VB4
VB5
VB6
VB5 ve VB6’ya başlarken, New Project(Yeni Proje) yazılı olan ve yeni proje adını soran bir diyalog kutusu görünebilir. Eğer böyle ise Open(Aç) butonunu tıklayın.
Ekran üzerinde bulunan bazı başlıklardan bahsedelim:
Ekranın en üstünde Visual Basic Main Window(AnaPencere) bulunur.
Ana Pencere’nin en üstünde Title Bar(Başlık Çubuğu) bulunur. Başlık çubuğu, hangi programı kullandığımız veya hangi Visual Basic programı ile çalıştığımız konusunda bilgi verir. Başlık Çubuğu altında Main(Ana) Menu bulunur. Buradan, Visual Basic Program’ını kontrol ederiz.
Kelime işlemciler veya oyunlar gibi diğer programları kullandığınızdan, menü’lerin nasıl çalıştığını biliyor olmalısınız. Main(Ana)Menu altında ise Toolbar(Araç Çubuğu) bulunmaktadır.
Burada, üzerinde resimler bulunan ufak butonlar (Ana Menü gibi) bize
Visual Basic‘i kontrol etme imkanı verir. Eğer fare işaretcisini bu butonlardan birisinin üzerine getirir ve bir-iki saniye tutarsanız küçük bir tooltip (bilgi kutucuğu) görünür.
Bu belirli bir buton’un ne işe yaradığını anlatır – DENEYİN !
Neredeyse bütün Windows Uygulamaları (tablolama, kelime-işlemciler, oyunlar), bize yardım etmek üzere farklı amaçlara yönelik araç çubukları ile donatılmıştır.
Bu tıpkı onlarda olduğu gibi, Visual Basic Araç Çubuğu’nun amacıdır. Yapmak istediğimizi bir sürü şeyi yerine getirmek üzere hazır olacaklardır.
Ekranda bulunan diğerlerini daha sonra ele alacağız.
Bir Visual Basic Projesini Açmak
Hemen şimdi yapacağımız, bir project(proje) açmak olacak. Visual Basic kullanılarak yazılan programlar, proje olarak adlandırılır. Projeler, bizim bilgisayar programımız için gerekli bütün bilgileri içerirler. Visual Basic kullanarak bilgisayar programımızı yazdığımızda, onu proje olarak kaydederiz-saklarız (save).
Bu kitapla birlikte verilen pek çok Visual Basic projesini açabilir (open) ve kullanabiliriz. Haydi, şimdi bir tanesini açalım.
Bir proje açmak için Visual Basic‘in araç çubuğunu kullanacağız. Üzerinde dosya açılma resmi bulunan aşağıdaki butonu araç çubuğu üzerine bakarak bulun. Bu aşağıda görünen Open Project (Proje Aç) butonudur.
• Bu butonu tıklayın. Open Project penceresi ortaya çıkacaktır.
• VBProjeleri adlı dizin (folder)’ u bulun. Bu dizin bu kitapla ilgili bütün projeleri içinde bulundurmaktadır. Bu dizin’e geçin.
• Bu dizine bağlı üç alt dizin bulunmaktadır : VB4Projeleri (Visual
Basic 4.0, 32 bit sürüm için projeler içermektedir), VB5Projeleri
(Visual Basic 5.0 için projeler içermektedir) ve VB6Projeleri (Visual
Basic 6.0 için projeler içermektedir).
Visual Basic Sürümü’nüzle ilgili dizini seçin.
Bu dizine nasıl ulaştığınız, sürekli olarak aklınızda bulunsun. Bu kitap boyunca, ihtiyaç duyduğunuz projeleri açmak üzere bu dizine gideceksiniz.
Şimdi, bu projelerden Sample(Örnek) isimli olanını bulun. Bu dosyayı açın. Ekranda pek çok pencere birlikte belirecektir. Aşağıdaki gibi görünen bir pencere
göreceksiniz – Sample :
Eğer projeyi açtığınızda bu pencere görünmüyorsa :
VB4: Ana menü’den önce View’ı daha sonra Form’u tıklayın.
VB5, VB6: Ana menü’den önce View’ı daha sonra Object’i tıklayın.
Eğer pencere görünmüyorsa, bir alternatif olarak, klavyeden tuşunu basılı tutarken, F7 fonksiyon tuşuna basın. Bu işlem, söz konusu pencereyi göstermek için klavye girişli bir komut’ tur.
Şimdi, burada görünen her şeyi açıklayalım :
Bunlar, Visual Basic’te kullandığımız bazı kelime veya sözcükleri bizimle tanıştıracaktır. Visual Basic’te kullanılan pek çok kelime veya sözcük vardır. Her şeyi ezberlemeye çalışmayın. Bu yeni kelimeleri birçok kez bu kitap boyunca göreceğiz.
Görünen proje penceresine Form(Form) adı veriyoruz. Bütün Visual Basic projeleri (veya programları) form’lar kullanılarak oluşturulur. Gerçekte, belki siz de farketmişsinizdir, bütün Windows uygulamaları herhangi bir tipte form kullanarak hazırlanmışlardır. Form’un üstünde Başlık Çubuk ’u bulunmaktadır. Üzerinde, sol kenarda, formla ilgili bir icon ( ikon - küçük resim) form’un ne iş yaptığını gösterir. Burada bulunan yazı, formun yaptığı işi açıklar, ( örneğimizde - Sample-Örnek). Burada, sağ kenarda yan yana dizili, daha küçük büyüklükteki üç adet buton, formun görünümünü kontrol etmek üzere burada bulunmaktadır (şimdilik bu üç butonu unutalım).
Form üzerinde daha başka pek çok şey bulunmaktadır. Bunlar Visual Basic bilgisayar program’ının ‘kalbi’ dir.
Form üzerinde, kenarlarında farklı oyuncak isimlerinin bulunduğu bir takım kare butonlar bulunmaktadır. Bu oyuncakların resimlerini de görüyorsunuz.
Yanlarında renk isimleri yazılı olan bir takım yuvarlak butonlar görmektesiniz.
İçine bir şey yazabileceğiniz ve sağ tarafında adı scroll bar (kaydırma çubuğu) olan bir kutu bulunmaktadır.
Form içinde üzerinde Beep yazılı olan bir buton bulunmaktadır.
Bunlara ilaveten, bir sayının değerini almak için ufak bir alet de (pick a number) bulunmaktadır.
Büyükçe bir dikdörtgen içerisinde bir top ve bunun altında, üzerinde Start (Başlat) yazan bir buton ve ufak bir saat gibi görünen bir nesne bulunmaktadır.
Form üzerinde bulunan ve yukarıda tanımladığımız bütün bunlara Controls (Kontroller) veya Objects (Nesneler) diyoruz. Kontroller; bir interface(arabirim)’dir veya başka bir deyişle sizin ile (veya program kullanıcısı ile) bilgisayar arasında iletişim
sağlar. Kontrolleri kullanarak, bilgisayara birtakım şeyler söyleriz. Bilgisayar, bunu takiben kendisinden ne hesaplaması veya sonuçlandırması istendi ise bunları sonuçlandırır ve bu sonuçları kontroller üzerinden gerisin geriye kullanıcıya gösterir.
Her koşulda (her durumda) form’un kendisi de bir kontrol’dür.
Eğer herhangi bir Windows uygulaması kullandı iseniz, önceden kontrolleri
görmüş olacaksınız – muhtemelen bunların kontrol olarak adlandırıldıklarını da bilmiyordunuz.
Örnek olarak, araç çubukları üzerinde bulunan butonlar birer kontroldür. Kelime işlemcilerde bulunan ve dökümanlar için kullanılan kaydırma çubukları, menü seçenekleri ve dosyaları açarken veya kaydederken fare ile tıklayarak kullandığınız butonlar, birer kontroldür.
Sanırım, “kontrol” ’lerin Visual Basic’in çok önemli parçaları olduğu fikri
sizde oluştu. Gerçekten de haklısınız ! Bunlar Visual Basic’in en önemli kısımlarıdır ve uygulamanızı oluşturmanıza izin veren araçlardır.
Bu dersin çoğunu, sadece kontrolleri anlamak için harcadık. Hemen şimdi, bu programı çalıştıralım (run) ve bir Visual Basic Projesi’nin (ve onun kontrollerinin) nasıl çalıştığını anlamak üzere, içine, iç yapısına bir göz atalım.
Bu ekrandan ayrılmadan evvel Visual Basic ana penceresi başlığına, köşeli parantez içindeki kelime’ye [design] bakalım.. Bu, bize Visual Basic’in Design (dizayn-tasarım) modunda olduğunu bildirir. Bu, bir Visual Basic projesi oluştumak için kullanılan bir mod’dur. Sürekli olarak, başlık çubuğuna, Visual Basic’in hangi mod’da çalıştığını görmek için bakın.
Bir Visual Basic Projesini Çalıştırmak (Run)
Bir Visual Basic projesi oluşturduktan sonra, programı başlatmak (veya çalıştırmak) isteyebilirsiniz. Bu işlem programın çalışmasını (ilerlemesini) ve kullanıcının kontroller yolu ile form üzerinden etkileşime girmesini ve bilgisayarın kendisine verilen görevleri yerine getirmesini sağlar. Araç çubuğunu kullanarak bir projeyi çalıştırabiliriz. CD cihazları, kasetli teypler veya video cihazları üzerinde bulunan Play tuşuna benzeyen bu butondur :
• Sample (daha önce açtığımız ) projesini çalıştırmak için bu butonu tıklayın.
Proje form’u ortaya çıkacak ve aşağıdakiler olacaktır:
Dikkat çekici olan, birkaç şeyin değiştiğidir. Bütün oyuncaklar gözden kayboldu. Form’un background (artalan) rengi mavi oldu. Yanında blue(mavi) yazan yuvarlak buton içinde siyah bir nokta oluştu. Ufak saat kontrolü gözden kayboldu. Küçük top büyük dikdörtgenin dibine indi. Peki, neler oldu ?
Visual Basic’i daha fazla öğrendikçe, bunların nasıl ve neden olduğunu bulacak ve anlayacağız. Aynı zamanda,ana pencere içinde, Visual Basic’in şimdi artık Run(Çalıştır) mod’unda olduğunu belirtmek gerekir.
Proje şimdi çalışıyor, fakat ne yapıyor? Hiçbir şey olmuyor, veya gerçekten öyle mi ? Bu noktada Visual Basic, sizi, kullanıcıyı bir şeyler yapması için bekliyor. Biz buna Visual Basic projesi, bir event(olay) oluşmasını bekliyor diyoruz.
Bir Visual Basic programında bir event(olay) gerçekleşene kadar hiçbir şey olmaz. Bu yüzden biz Visual Basic’e event-driven(olay-güdümlü) programlama dili diyoruz. Öyleyse bir event(olay) gerçekleştirelim.
Bir olay, form üzerinde bir şey yaptığınızda; fare ile birşeyi tıkladığınızda, üzerine yazı yazılabilecek yerlere yazı yazdığınızda veya bir nesneyi form boyunca sürüklediğinizde oluşur.
Formun en üst sol köşesinde, dikdörtgen içine alınmış bir alan içinde altı adet kutucuktan oluşan bir grup, Toys(Oyuncaklar) başlığı altında yer almaktadır. Bu her küçük kutucuğun kenarında, farklı bir oyuncağın adı yer almaktadır. Bu kutucuklardan birisini tıklayın. Neler olduğunu izleyin. İşaretlediğiniz kutucuk içinde bir check (onay-OK) işareti çıkacak ve ekranda işaretlediğiniz bu kutucuğun yanında yazan oyuncağın resmi belirecektir.
Bir kutucuğu tıkladığımızda, Click (tıklama) adını verdiğimiz bir olay’a sebep olduk. Eğer belirli bir olay gerçekleştirilirse, bilgisayar olay’ı fark edecek ve bilgisayar programı yolu ile ona ne yapmasını istediğinizi bildirdiğinizden bu işi yerine getirecektir.
Söz konusu bu durum için belirli bir olay, bilgisayara seçilen oyuncağı göstermesini söyleyecektir. Tekrar bu kutuyu tıklayın. Check (onay) işareti ve yanında yazılı isme sahip oyuncağın görüntüsü kaybolacaktır.
Siz böylelikle başka bir olay’a sebep olarak bilgisayara oyuncağın görüntüsünü kaldırmasını söylediniz.
Bu tipte kontroller check box(onay kutusu) olarak adlandırılır. İstediğiniz kadar değişik kutucuğu işaretleyerek hangi oyuncakları seçtiğinizi bilgisayara bildirirseniz, bu
oyuncakların görüntüleri ekran’a gelecektir. Kontrol kutuları, bir liste içinden bazılarını seçmek istediğinizde kullanılır.
Söz konusu bu örnekte, başka iki kontrol de kullanılmıştır. Kontrol kutularının içinde bulunduğu ve bir dikdörtgen ile sınırlandırılmış bu alana frame (çerçeve) adı veriyoruz. Oyuncak resimlerinin göründüğü alana image(görüntü) kontrol’ü adı veriyoruz.
Şimdi form üzerinde bulunan olay’lara sebep olan diğer kontrolleri inceleyelim:
Bir çerçeve içerisinde bulunan, dört yuvarlak butondan oluşan ve bir çerçeve içerisine alınmış, ekranın ortasına yakın, Color(Renk) başlıklı kontrollere bakalım. Her buton’un yanına bir renk ismi yazılmıştır. Blue(Mavi) butonunun içinde siyah bir nokta bulunmaktadır ve o anda seçili rengin bu olduğunu belirtir (form renginin mavi olduğuna dikkat edin). Bu butonlardan başka birisini tıklayın. Ne olduğunu izleyin. Form rengi seçilen renge dönüşecektir. Bu Click(tıklama) olayı bilgisayara form’un background (artalan) rengini değiştirmesini söylemektedir. Yeni bir renk seçtiğinizde dikkat edin; seçtiğiniz buton içinde siyah bir nokta belirecek ve daha önceden seçtiğiniz buton içindeki siyah nokta kaybolacaktır. Daha evvel gördüğümüz onay kutularından farklı olarak, bu butonlardan sadece birisini seçebilirsiniz. Bu ise, şu anlama gelir – yalnızca bir renk seçebilirsiniz!
Bu yuvarlak butonlar’a option button(seçenek butonu) adı veriyoruz. Bu butonlar birçok seçeneği içeren bir listeden kesinlikle sadece bir tanesini seçmek istediğinizde kullanılır.
Toys çerçevesinin altında Pick a Number(Bir Sayı Alın) başlıklı bir çerçeve bulunmaktadır. Label(etiket) adını verdiğimiz bir kontrol bulunmaktadır. Örneğimizde sayının içinde göründüğü kontrol budur.
Etiket altında başka bir kontrol vardır ; scroll bar(kaydırma çubuğu). Belki de bu kaydırma çubuklarını, kullandığınız başka uygulamalarda (programlarda) görmüşsünüzdür.
Kaydırma çubuğu, görünen sayıyı değiştirmek için kullanılır. Kaydırma çubuğunun sağ tarafında bulunan oku tıklayın. Görünen sayı 1 artacaktır. Bu oku tıklamaya devam ederseniz, görünen sayı birer birer birer artmaya devam edecektir. Okun solunda bulunan beyaz alanı tıklayın. Sayının değeri 10 artacaktır.
Kaydırma çubuğu ortasındaki ufak çubuk parçasına (thumb adı verilmektedir) tıklayın ve fare’nin tuşunu basılı tutarak önce sağa sonra sola doğru sürükleyin. Fark ettiniz mi? Görünen sayı değeri çok hızlı, yani çok miktarda değişti.
Bu örnekte bilgisayar, kaydırma çubuğunun thumb’ı hareket ettirildiğinde oluşan Change(değiştir) olayına cevap vermektedir. Change(değiştir) olayı, bilgisayara kaydırma çubuğunun değerinin değiştiğini söyler ve bilgisayarın etiket kontrolü içinde yeni değeri göstermesine izin verir.
Pick a Number (bir sayı seç) çerçevesinin altında, sağ tarafında bir kaydırma çubuğu bulunan bir çerçeve bulunmaktadır. Bu kontrol text box(metin kutusu) olarak adlandırılır. Bunu tıklayın ve içine istediğiniz herhangi bir metni yazın. DENEYİN !
Bu metin kutusu sanki küçük bir kelime işlemcidir. Metin kutusuna her seferinde bir şeyler yazdığınızda, birkaç olay olur. Bir tuşa bastığınızda KeyPress (Tuşa Basma) olayı gerçekleşir ve metin kutusu içindeki metin her değiştiğinde Change(değiştir) olayı oluşur.
Metin kutusunun yanında; üzerinde Beep yazılı bir buton bulunmaktadır ve bunu tıklattığınızda bilgisayarınızın hoparlöründen ‘bip’ sesi duyacaksınız. Bu kontrol command button(komut butonu) olarak adlandırılır ve Visual Basic’te en çok kullanılan kontrollerden birisidir. Click olay’ı, bilgisayara hoparlörden bip sesi çıkarmasını söyler.
Formumuzdaki son şey; uzun, sarı ve dikdörtgen şeklinde adına picture box (resim kutusu) adını verdiğimiz kontroldür. Adına shape (şekil) kontrol’ü adını verdiğimiz küçük bir daireyi içine alır. Resmin altında üzerinde Start(Başla) yazısı bulunan bir komut butonu bulunmaktadır. Bu butonu tıklayın. Bu bir Click olay’ına sebep olacaktır.
Top yukarı doğru, resim kutusunun üstüne çarpana kadar yukarı çıkacaktır. Daha sonra aşağı doğru düşmeye başlayacaktır. Bu aşağı ve yukarı zıplama artık üzerinde Stop(Dur) yazan komut butonunu tıklayana kadar sürecektir.
Hatırlatmakta fayda var, ufak saat; dizayn mod’unda form üzerinde görünür durumdaysa da, projeyi çalıştırdığımızda gözden kaybolacaktır. Zıplayan top örneğinde kullanıldığı gibi, biz bunu timer(zamanlayıcı) kontrolü olarak adlandırıyoruz. Komut butonu üzerindeki tıklama olayı, buton üzerindeki yazıyı Stop ‘a dönüştürmesine ilaveten, aynı zamanda zamanlayıcı kontrolünü de çalıştırmaya başlar.
Zamanlayıcı kontrolü, tamamen kendi kendisine, önceden ayarlanmış zaman aralıkları ile olaylar üretir. Bu örnekte timer (zamanlayıcı) olayı her 1/10 saniyede bir tekrarlanır ve bu olaylar serisi ile topun pozisyonu hareket ediyor görüntüsü verecek şekilde değişir.
Belirtmekte fayda var; top aşağı yukarı zıplarken aynı anda form rengini değiştirebilir, oyuncak resimlerini gösterip, gözden kaybedebilir, yazı yazabilir ve bilgisayara bip sesi verdirebilirsiniz. Yani, Visual Basic, çoklu olay’ları aynı anda yerine getirme yeteneğine sahiptir.
Bu proje, Visual Basic ile, bir tanıtımdan daha ileri bir şey yapamıyor gibi görünmesine rağmen, önemli bir kavramdır.
Bu örnek, sizin kendi Visual Basic projelerinizi nasıl oluşturacağınız konusunda bilgi vermesi açısından önemlidir. Bir proje, kullanıcının, bilgisayara, üzerinden bilgi sağlayabileceği kontrollerden oluşur. Bu kontroller ile olaylara sebep olarak, bilgisayara gereken sonuçlar ürettirilir. Bu sonuçları hesaplamak için olayları nasıl kullanacağımız konusunda endişelenmeyin, zira bunların hepsini bu kitapta ilerleyen bölümlerde öğreneceğiz. Bu kitabı bitirdiğinizde, Sample projesinin yaptığı herşeyi (hatta çok daha fazlasını) yapan projeleri oluşturabilecek hale geleceksiniz.
Haydi, şimdi projeyi nasıl durduracağımıza bakalım !
Bir Visual Basic Projesini Durdurmak
Bir Visual Basic projesini durdurmak için pek çok yol vardır. Biz araç çubuğunu kullanacağız. CD cihazları, kasetli teypler veya video cihazları üzerinde bulunan ve Stop tuşuna benzeyen bu butondur (projenizde formu biraz aşağı kaydırarak araç çubuğunu ekranda görünür hale getirmeniz gerekebilir):
• Bu buton’u tıklayın. Proje’nin çalışması duracak ve Visual Basic dizayn mod’una dönecektir.
Projeyi durdurmak için başka bir alternatif yol ise, form üzerinde bulunan Close(Kapat) butonunu tıklamaktır. Bu, formun sağ üst köşesinde yer alan küçük X şeklinde bir butondur.
Visual Basic’i Durdurmak
Visual Basic projesi üzerinde çalışırken, Visual Basic Programından çıkmak isteyebilirsiniz. Visual Basic’ten çıkma yöntemi, bütün Visual Basic
sürümleri için aynıdır. Gerçekte neredeyse bütün Windows uygulamaları
için de aynıdır:
• Ana menü içerisinden File’ı seçin.
• Exit seçeneğini tıklayın ( File menu’nün dibinde yer almaktadır).
Şimdi Visual Basic kapandı. Visual Basic bütün açık pencereleri kapatacak ve Windows Desktop’a dönecektir. Visual Basic’i Sample aktif iken kapatmak isterseniz, size bazı dosyaları kaydedip kaydetmeyeceğiniz sorulacaktır. Cevap No(Hayır)’dır. Bir projeyi durdurmak gibi, Visual Basic’ten çıkmak için alternatif bir yol, ana pencerenin en üst sağ köşesinde yer alan kapat(close) butonunu tıklamaktır. Bu, pencerenin sağ üst köşesinde yer alan küçük X şeklinde bir buton’dur.
Özetle ;
Yoruldunuz mu ?
Burada pek çok şey öğrendik. Sizin için tamam ise sorun yok !
Daha evvel söylediğimiz gibi, pek çok yeni ifade ve kavram öğrendiniz. Burada bahsettiğimiz her şeyi hatırlayamazsınız. Dert etmeyin ! Bu bilgileri pek çok kereler tekrar göreceksiniz. Yalnızca bir kavram önem taşımaktadır; bir Visual Basic Projesinde ne olup bitiyor ve nasıl çalışıyor.
Şimdi artık kendi kendinize Visual Basic’i nasıl çalıştırıp, kapatacağınızı biliyorsunuz.
Özetle, bir Visual Basic Projesinin form üzerine kurulduğunu artık biliyoruz. Form üzerindeki Control(Kontrol)’lerin, kullanıcı ile bilgisayarın birbirlerine etkileşime geçmesi için konulduğunu biliyoruz. Kullanıcı, kontroller ile olaylar üretir. Bu ise bilgisayarın kendi görevini yapmasına olanak verir.
Diğer derste, artık yavaş yavaş kendi Visual Basic projelerinizi yapılandırmaya götüren tecrübe kazanma çalışmalarına başlayacağız. Bir projenin parçalarının nasıl birbirine uydurulacağını (birleştirileceğini) göreceğiz. Sample projesini bir örnek olarak kullanarak, bir projenin önemli kısımlarının nasıl yerleştireceğinizi öğreneceksiniz. Ve daha sonra 3. derste ilk gerçek projenizi üreteceksiniz !
|
